Duurzaamheid als motor van transformatie
Portugese papiergroep investeert in vergroening productieproces
Duurzaamheid stond centraal tijdens een internationaal evenement dat The Navigator Company organiseerde in Portugal. Klanten, distributeurs en stakeholders kregen er een inkijk in de duurzaamheidsstrategie van de groep en in de manier waarop die strategie de toekomstige ontwikkeling van het bedrijf moet ondersteunen.
Geen betere plek om het over duurzaamheid te hebben dan de boomkwekerij van The Navigator Company op de Herdade de Espirra in Pegões, ten zuiden van Lissabon. De site maakt deel uit van een netwerk van drie kwekerijen van Navigator en produceert jaarlijks miljoenen jonge telgen van de Eucalyptus globulus. De Portugese groep bouwt al sinds 1956 voort op de eigenschappen van deze vezel. Volgens Navigator biedt eucalyptus technische voordelen op het vlak van sterkte, bedrukbaarheid en efficiëntie ten opzichte van andere vezelsoorten. Voor eenzelfde eindtoepassing zou ook minder hout nodig zijn, terwijl het verbruik van water en chemicaliën in het productieproces lager ligt.
Houtstromen traceren
Tijdens het tweedaagse evenement kwam de Europese ontbossingsverordening (EUDR) uitgebreid aan bod. Sofia Castelão, management systems manager bij The Navigator Company, benadrukte dat het bedrijf klaar is voor de nieuwe regelgeving en dat traceerbaarheid van houtstromen steeds belangrijker wordt. De aangepaste EUDR treedt normaliter in werking op 30 december 2026.
Volgens het verticaal geïntegreerde bedrijf is vandaag ongeveer 80 procent van het gebruikte hout afkomstig uit het Iberisch schiereiland, terwijl de resterende 20 procent voornamelijk uit Zuid-Amerika wordt ingevoerd. Alle houtstromen vallen onder FSC- of PEFC-certificering. De papierproducent ziet de EUDR niet uitsluitend als een administratieve verplichting. Ze beschouwt de regelgeving ook als een kans om zich te onderscheiden in markten waar duurzaamheid en verantwoord grondstoffenbeheer steeds zwaarder doorwegen in aankoopbeslissingen.
Duurzaam aankoopbeleid
Dat laatste werd ook bevestigd door Veronica Avanzini tijdens het rondetafelgesprek over ‘Klimaat- en natuurbeheer als basis voor duurzaam aankoopbeleid’. Avazini is verantwoordelijk voor de businessunit Digital, Traditional & Home Office bij Errebian Spa, een Italiaanse distributeur van producten en oplossingen voor de werkplek. Ze bepaalt de aankoopstrategie en de ontwikkeling van productcategorieën voor papier, kantoorbenodigdheden en technologie, waarbij ze verantwoord inkopen en ESG-principes integreert in de zakelijke besluitvorming.
Volgens Avanzini zijn duurzaamheidscriteria niet langer een 'nice-to-have', maar een bedrijfskritische factor in een wereld met operationele risico's en instabiele toeleveringsketens. “Je kan niet onderhandelen met het klimaat”, poneerde ze. “Op dat vlak zijn aankopers ook minder naïef dan voorheen. We willen betrouwbare data zien, hoe wordt er gemeten? We vertrouwen wat we kunnen verifiëren. De noodzakelijke certificaten moet je beschouwen als een toegangsticket tot de onderhandeling.”
Ambitieuze klimaatdoelstellingen
Paula Guimarães, de duurzaamheidsdirecteur van The Navigator Company, ging op het thema door met de voorstelling van de agenda voor het komende decennium. De papierproducent heeft zich geëngageerd om tegen 2035 de uitstoot van scope 1- en scope 2-broeikasgassen met 63 procent te verminderen tegenover het referentiejaar 2020. Daarnaast wil het bedrijf zijn directe industriële CO2-uitstoot met 86 procent terugdringen tegen 2035 in vergelijking met 2018.
Daarvoor werd en wordt stevig geïnvesteerd. Tussen 2019 en 2028 voorziet de groep ongeveer 352 miljoen euro voor decarbonisatieprojecten. Het gaat onder meer om biomassa-installaties, energie-efficiëntieprojecten, waterbeheer en verdere elektrificatie van de productieprocessen. 315 miljoen van het budget is reeds besteed in verschillende projecten, vooral voor de vergroening van de pulpproductie. In 2025 werd 78 procent van de energieproductie al gerealiseerd met hernieuwbare bronnen. Bovendien was ongeveer 60 procent van alle investeringen rechtstreeks gekoppeld aan ESG-doelstellingen.
Bos als fundament van de bio-economie
De grondstof die The Navigator Company gebruikt, is afkomstig uit bossen die uitsluitend voor dit doel worden aangeplant. De kwekerijen van Navigator hebben een jaarlijkse capaciteit van meer dan 12 miljoen bomen. Deze kwekerijen behoren tot de grootste van Europa en produceren meer dan 130 verschillende soorten bomen en struiken.
“Veel van deze soorten zijn economisch niet rendabel, maar worden toch door het bedrijf gefinancierd om de biodiversiteit te behouden en het voortbestaan van de soorten te verzekeren”, vertelt Carmen Correia, manager van de kwekerijen. Correia leidt ons rond op de boomkwekerij in Pegões. Van de eucalyptusbomen die hier met veel zorg worden gekweekt, zal in 2038 papier worden gemaakt, dat is het langetermijnperspectief van een verticaal geïntegreerde papierproducent.
Navigator is verantwoordelijk voor de aanplant en het beheer van een aanzienlijk bosareaal op het Portugese vasteland, goed voor 1,2 procent van de totale oppervlakte van het land. Dit areaal is gecertificeerd volgens de FSC- en PEFC-normen. De bossen die The Navigator Company in Portugal beheert, slaan – exclusief de koolstof in de bodem – een hoeveelheid koolstof op die overeenkomt met 6,4 miljoen ton CO2. Dankzij het duurzame bosbeheer van de onderneming blijft deze voorraad stabiel.
Productie van pulp en papier
Navigator heeft een jaarlijkse productiecapaciteit van 1,6 miljoen ton papier en 1,6 miljoen ton pulp. In tissuepapier beschikt de Portugese groep over een productiecapaciteit van 165.000 ton per jaar en een verwerkingscapaciteit van 310.000 ton. Tijdens de tweede dag van ons bezoek konden we het industriële complex in Setúbal bezoeken, een van de Portugese productievestigingen van het bedrijf. In deze site op het schiereiland Mitrena, nabij de havenstad Setúbal, wordt pulp en papier gemaakt.
Een van de investeringsprojecten die momenteel op deze site lopen, is de ombouw van Papiermachine 3 voor de productie van lichtgewicht verpakkingspapier voor flexibele verpakkingen. Daarmee speelt het bedrijf in op de groeiende vraag naar duurzame verpakkingsoplossingen. De investering bedraagt ongeveer 30 miljoen euro en moet tegen 2027 leiden tot een capaciteit van 90.000 à 100.000 ton verpakkingspapier per jaar.
Daarnaast kregen we een goed zicht op de productie van Papiermachine 4. Deze machine, opgestart in 2009, is een van de grootste en meest geavanceerde installaties in Europa voor de productie van ongestreken papier. Met een werkbreedte van 10,4 meter produceert de machine papierrollen aan een snelheid van 30 meter per seconde, of één jumborol per uur. De jaarlijkse capaciteit bedraagt meer dan 500.000 ton papier. Het bezoek aan de site in Setúbal toonde concreet hoe duurzaamheid voor Navigator niet losstaat van productie, maar steeds meer een integraal onderdeel wordt van de industriële strategie.
Navigator in cijfers
De Portugese papiergroep kreeg in 2025 af te rekenen met een moeilijke marktomgeving. De omzet daalde met 5,7 procent tot 1,97 miljard euro, terwijl de brutobedrijfswinst (EBITDA) met ruim 31 procent terugviel tot 376 miljoen euro. De nettowinst halveerde bijna tot 145 miljoen euro. Vooral de forse terugval van de pulpprijzen en de druk op de markt voor grafische papiersoorten lieten zich voelen.
Waar grafisch papier in 2017 nog goed was voor ongeveer drie kwart van de omzet, vertegenwoordigt het segment vandaag nog 58 procent. Tegelijk groeide tissue uit tot 25 procent van de omzet en vertegenwoordigt verpakkingspapier inmiddels 4 procent. Samen zijn tissue en packaging al goed voor meer dan 32 procent van de brutobedrijfswinst.
Navigator blijft een van Europa's grootste producenten van ongestreken houtvrij papier, maar bouwt tegelijkertijd nieuwe groeipolen uit. In tissue versterkte het bedrijf zijn positie via overnames in Spanje en het Verenigd Koninkrijk. In verpakkingen ontwikkelde het concern volledig eigen oplossingen onder het merk gKRAFT, gericht op de vervanging van fossielgebaseerde materialen.